De keuze van Washington om Delsy Rodriguez boven Maria Corina Machado te verkiezen als hoofd van de ‘overgangsautoriteiten’ in Caracas heeft veel vragen opgeroepen. Voormalige Amerikaanse diplomaten en analisten die met de BBC spraken, leggen uit dat deze beslissing voortkwam uit de voorkeur voor stabiliteit boven democratie in de eerste fase van de transitie. De regering van Donald Trump koos ervoor om het regime in stand te houden, maar zonder de dictator. Hierdoor bleven de machtsmechanismen intact, ondanks de verandering aan de top.
Het alternatief, namelijk een volledige omverwerping van het regime en directe steun aan Machado, werd door Washington als te gevaarlijk gezien. De angst voor burgerconflicten binnen de oppositie en de mogelijke vervreemding van delen van de bevolking die Nicolas Maduro steunden, wogen zwaarder dan de vraag naar institutionele legitimiteit. Hierdoor werd Machado indirect buitengesloten, wat ook de rest van de oppositie trof die zij vertegenwoordigde.
De snelheid waarmee Maduro werd verwijderd en Rodriguez werd geïnstalleerd, leidde tot speculaties over mogelijke samenzweringen. Echter, analisten in Caracas wijzen erop dat de echte macht nog steeds in handen is van het leger en het ministerie van Binnenlandse Zaken. Voor Rodriguez zou een ‘verraad’ door Maduro politieke zelfmoord betekenen.
Al in het najaar waarschuwden internationale organisaties in rapporten voor gewelddadige destabilisatie en opstand bij een scenario van volledige regimeverandering. Het Witte Huis nam deze waarschuwingen deels ter harte en concludeerde uit geheime inlichtingenonderzoeken dat functionarissen van het regime, waaronder Rodriguez, het best geschikt waren om een interim-regering te leiden.
Voor Washington heeft Rodriguez een cruciaal voordeel: ze wordt gezien als een onderhandelaar en lijkt open te staan voor beperkte economische hervormingen en samenwerking met buitenlandse partijen. Een democratische transitie lijkt echter geen onmiddellijke prioriteit te zijn, aangezien het Witte Huis een driefasenplan voorstelt met stabilisatie, verzoening en eventuele transitie op een later moment, zonder duidelijk tijdschema.
De selectie van Rodriguez als hoofd van de overgangsautoriteiten wordt vergeleken met de nominatie van een opvolger door Hugo Chávez en wordt nu gezien als een ‘dedazo’ van Trump. De vraag blijft echter of deze keuze slechts een tijdelijke tactische manoeuvre zal blijken te zijn of een strategie die een regime zonder legitimiteit consolideert in naam van stabiliteit. Voorlopig heeft Trump gekregen wat hij wilde, maar of de Venezolanen deze beslissing zullen accepteren, blijft twijfelachtig.
