Het afgelopen jaar heeft het Russische externe ecosysteem meerdere klappen gekregen. De val van de Syrische leider Bashar al-Assad, de bombardementen op het nucleaire programma van Iran door de VS en Israël, de arrestatie van Nicolas Maduro in Venezuela en de protesten in Iran hebben allemaal de kwetsbaarheid van het Russische netwerk van partners blootgelegd. Hoe reageerde Poetin hierop? Hij zweeg aanvankelijk en kondigde vervolgens aan een constructieve dialoog te willen bevorderen om de spanningen rond Iran te verminderen.
Vladimir Poetin heeft zijn belangrijkste geopolitieke les geleerd via een telefoontje in december 1989. Als Sovjet-spion in Dresden belde hij de lokale Sovjetlegerbasis voor versterking toen demonstranten naderden. Het antwoord dat hij kreeg, verbaasde hem en hij leerde dat “stilte goud” kan zijn.
Poetin heeft het afgelopen jaar opvallend weinig gesproken over de geopolitieke gebeurtenissen. Hij heeft geen militaire hulp gestuurd naar zijn bondgenoten en veroordeelt de gebeurtenissen hooguit als schendingen van het internationaal recht. Gzero Media haalt drie redenen aan waarom Poetin ervoor kiest om stil te blijven.
Ten eerste is Rusland verwikkeld in het conflict met Oekraïne, dat veel mankracht en middelen vergt. Dit beperkt de manoeuvreerruimte van Poetin om zich te mengen in andere conflicten. Daarnaast heeft Poetin te maken met losse en opportunistische allianties, wat hem voorzichtig maakt om zich te mobiliseren voor andere partners en in direct conflict te komen met de VS en andere belangrijke spelers.
Als derde reden ziet Poetin een kans in de veranderende wereldorde, waarin de macht van landen belangrijker lijkt dan internationale regels en normen. Hij kan leven in een wereld waarin de regels niet strikt worden nageleefd en waarin hij zijn eigen belangen beter kan behartigen.
Voor Poetin is stilte goud waard in deze turbulente tijden. Door te zwijgen en selectief te handelen, hoopt hij zijn positie te versterken en zijn invloed te behouden in een wereld die steeds chaotischer lijkt te worden.
