De president van Oekraïne, Volodimir Zelenski, heeft aangekondigd dat hij de Orde van de Witte Adelaar teruggeeft aan Polen, de hoogste onderscheiding die hem was toegekend. Dit besluit volgt op de actie van de Poolse president om Zelenski van deze orde te ontdoen vanwege een omstreden beslissing om een militaire eenheid te vernoemen naar het Oekraïense Revolutionaire Leger (UPA), een nationalistische groepering uit de Tweede Wereldoorlog.
Zelenski benadrukte dat de Orde van de Witte Adelaar oorspronkelijk bedoeld was voor het Oekraïense volk en leger, maar dat hij deze nu teruggeeft uit respect voor de interpretatie van de gebeurtenissen uit het gemeenschappelijke verleden van Oekraïne en Polen. Hij benadrukte dat Oekraïne open blijft staan voor betekenisvolle betrokkenheid met Polen om tegenstrijdige interpretaties te vermijden.
Het besluit van de Poolse president heeft geleid tot protesten in Oekraïne, waarbij verschillende functionarissen hebben aangekondigd dat zij hun Poolse onderscheidingen zullen teruggeven. Dit omvat onder andere de minister van Buitenlandse Zaken en de Oekraïense ambassadeur in Warschau. Er wordt gevreesd dat het besluit van de Poolse president een gift is aan Rusland, dat het zal gebruiken om de banden tussen Oekraïne en Polen te ondermijnen.
De UPA, waar de controverse om draait, was de militaire tak van een Oekraïense separatistische beweging die tegen het Rode Leger vocht. Echter, de UPA kwam ook in conflict met het Poolse verzet en pleegde bloedbaden onder Poolse en Joodse burgers. Polen beschouwt de acties van de UPA als etnische zuivering en genocide, terwijl Oekraïne spreekt van een tragisch conflict tijdens de oorlog.
Het besluit van de Poolse president heeft niet alleen geleid tot spanningen tussen Oekraïne en Polen, maar ook tot geopolitieke reacties vanuit Moskou. De voormalige Russische president Medvedev verwelkomde het besluit en beschuldigde Kiev van banden met het nazisme. De situatie blijft dus complex en gecompliceerd, met historische gebeurtenissen die nog steeds voor verdeeldheid zorgen tussen de buurlanden.
