Het Eurovisie Songfestival is altijd veel meer geweest dan alleen een muziekshow. Dit jaar wordt dat sterker zichtbaar dan ooit, zoals de Wall Street Journal opmerkt. De Israëlische artiest zingt een lied in het Engels, Frans en Hebreeuws over een meisje genaamd Michelle, maar wordt geconfronteerd met boegeroep en pro-Palestijnse gezangen uit het publiek. Veiligheidsmannen moeten vier demonstranten verwijderen, wat aantoont dat het Eurovisie Songfestival van dit jaar opnieuw een strijdtoneel is geworden over de oorlog in Gaza.
De politieke lading van het Eurovisie Songfestival is niet nieuw. Sinds de eerste wedstrijd in 1956 heeft het evenement altijd politieke aspecten gekend. Zo koos Duitsland ervoor om een overlevende van een concentratiekamp te sturen als poging om zijn imago na de Tweede Wereldoorlog te herstellen. Ook werden boycots gezien, zoals die van Oostenrijk vanwege het evenement in het Spanje van Franco.
In latere jaren werden politieke spanningen nog intenser, vooral na het einde van de Koude Oorlog en de uitbreiding van de organisatie naar Oost-Europa. Zo weigerde Armenië deel te nemen toen Azerbeidzjan gastheer was, en werd Rusland uit de competitie geëlimineerd na de Russische invasie van Oekraïne. Muziek veranderde openlijk in een geopolitieke boodschap.
Voor veel landen is het Eurovisie Songfestival een instrument van zachte macht, waarbij ze de kans zien om politiek en cultureel te laten zien waar ze thuishoren. Het evenement functioneert als een verklaring dat zij tot de Westerse, Europese familie behoren.
De crisis rond Israël dit jaar bleef niet beperkt tot aanklachten. Vorig jaar werd Israël ervan beschuldigd de stemming op grote schaal te beïnvloeden via een georganiseerde online campagne. De organisatie reageerde door het aantal stemmen per kijker te beperken en Israël te waarschuwen voor massamobilisatiecampagnes.
Fans van het Eurovisie Songfestival willen de politiek niet uit het evenement zien verdwijnen. Allianties, geopolitieke stemmen, historische rivaliteit en cultuurconflicten zijn een integraal onderdeel van het spektakel. Het Eurovisie Songfestival is een microkosmos van Europa zelf, vol spanningen, allianties, ego’s en identiteitsonderhandelingen.
Ondanks de crises, protesten en politieke controverses blijft het Eurovisie Songfestival een vreemde Europese droom, een over-the-top, kitscherige, theatrale droom. Het probeert Europa ervan te overtuigen dat het nog mee kan zingen, zelfs door glitter, ballads en extravagante kostuums.
